İş Yeri Temizliği

Salon Hazırlığı Ve Temizliği 

Hijyen: sağlığa zarar verecek ortamlardan korunmak için yapılacak uygulamalar ve alınan temizlik önlemlerinin tümü olarak tanımlanmaktadır.

Bir güzellik veya kuaför salonundaki tüm malzeme ve aletlerin sterilize edilesi çok zordur. Bu nedenle alet ve malzemelerin sterilize edilmek yerine sağlığı koruyucu şekilde temizlenmesi gerçekleştirilmektedir.

Hijyen Terimleri

  1. Sterilizasyon: bir nesnedeki zararlı ve faydalı tüm bakterileri yok ederek mikroplardan arınmış hale getirmektir.

Sanitasyonla ilgili kavramlar

Antiseptik:  bakteriyi öldüren veya bakterinin gelişmesini durduran kimyasal maddedir.

Asepsis: mikroplardan arınmış olmaktır.

Bakterisid: bakterileri yok etme gücüne sahip kimyasal bir maddedir.

Dezenfekte etmek: bir nesnenin üzerindeki bakterileri yok etmektir.

Dezenfektan: bakterileri yok etme gücüne sahip kimyasal maddedir.

Fumigant:temiz malzemeleri muhafaza etmek için kullanılan tütsü / buhardır.

Jermisid ( germicide): mikropları öldürme gücün sahip kimyasal maddedir.

Sanitize etmek: malzemeleri sağlığı koruyucu şekilde temizlemektir.

sepsis : bakterilerin kana karışarak kanı zehirlemesidir.

Sterilize etmek: her türlü  (yaralı ve zararlı) bakteriden arındırmaktır.

  1. Dezenfeksiyon Yöntemlerl
  1. FİZİKSEL YÖNTEMLER
  2. Isı ile dezenfeksiyon: kaynatma esasına dayanır.
  3. Ultraviyole ışınları ile dezenfeksiyon: ultraviyole lamba kullanılarak yapılır.

Kuru ısı (pişirme)

Salonlarda çarşaf, havlu, sargı bezi, pamuk ve benzeri malzemeleri sterilize etmek için kullanılır

Ultra – viyole ışınlar

Güzellik salonların sanitasyondan geçmiş malzemeleri temiz tutmak için elektrikli sanitasyon aletinin içinde kullanılır.

  • KİMYASAL YÖNTEMLER

Herseyce.com

Deterjanlar

Deterjanlar, mikroorganizmaları bulundukları yağlı ortamdan çözerek uzaklaştırırlar ve diğer dezenfektanların etkisine açık hale getirirler. Deterjanlar diğer dezenfektanlarla birlikte kullanılabilir. Deterjanlar; anyonik, kantyonik olmak üzere ikiye ayrılır.

Anyonikler: deterjan ve sabun

Kantyonikler: dezenfektan ve antiseptik olarak kullanılırlar. Zayıf antiseptikler seyrelti solüsyonlar halinde kullanılırlar. Bu  durumda tahriş yapmazlar %1 olanları çok ucuzdur. Örn: Zefiran

Klor nekzidin( salvon)

Bazı bakterileri, mantarları etkileyen bir antiseptiktir. Cilt üzerinde tahrişe yol açmadığı için yaygın olarak kullanılır. Ellerin temizliğinde kullanılan sıvı sabunlarda salvon sıklıkla kullanılır.

Fenol bileşikleri

İlk kullanılan antiseptiklerdir. Fenoltoksit, tahriş yaptığı için pek kullanılmamaktadır. Bir fenol bileşiği olan iresol antibakteriyel sabunlara katılarak kullanılmaktadır. Bakteri sporlarını öldürmezler, fakat hıv virüsüne etkilidirler. Fenol bileşikleri daha çok cihaz ve aletlerin dezenfeksiyonunda kullanılır.

Klor bileşikleri: çamaşır suyunda kullanılan klor bileşikleri, hipokloritlere dönüşerek etki ederler. Hepatit B ve HIV virüsüne karşı etkilidir. Deriye uygulandığında tahrişe neden olurlar. Kan bulaşmış cihazlar % 10’luk çamaşır suyunda 30 dk. Bekletilerek dezenfekte edilebilir. Ayrıca yüzey dezenfeksiyonunda  da kullanılır.

Alkol: en ucuz antiseptik maddedir. Etkilisi kısa sürdüğü için uzun süreli dezenfeksiyonda kullanılamaz. HIV virüsünü etkiler, hepatit B’ yi etkilemez. Etil alkolün % 70 ‘lik solüsyonu; izopropil alkolün de % 70’ten yüksek konsantrasyonları, antiseptik olarak kullanılır. Bütünlüğü bozulmuş deride tahrişe yol açar. Alkol, genel olarak lipit çözücü olduğu için ciltteki yağ içerisine gömülü bakterileri çözerek uzaklaştırır.

İyot bileşikleri: iyodun alkoldeki eriğine tentürdiyot adı verilir. İyodun su ve alkoldeki çözeltileri eskiden beri antiseptik olarak kullanılır. Tentürdiyot yaralara antiseptik amaçlı kullanılır. İyot taşıyıcı maddelere iyodofor adı verilir. İyodoforlar çok daha az tahriş yapar. Ancak iyodoforların jermisidal (mikrop öldürme gücüne sahip kimyasal madde) etkinliği tentürdiyota göre daha azdır. İyodoforlar cilt antisetisinde yaygın olarak kullanılır. Ancak cildi sarıya boyarlar. En çok kullanılan antiseptikler: Betadin: batikon, isosoldur.

Fenol bileşikleri, klor bileşikleri, iyot bileşikleri ve alkol orta düzeydeki bakterileri yok eder. Deterjan ve klorheksidin düşük düzeyde bakteri yok ederler.

Buhar (fumigantlar), kabin şeklindeki sanitasyon aletinin içinde temizlenmiş malzemeleri saklamak için kullanılır.

Kimyasal maddeler güzellik salonlarında bakterileri yok edilmesi veya çoğalmasının kontrol altında tutulması için kullanılan en etkin sanitasyon araçlarıdır. Sanitasyon amaçlı kullanılan kimyasal maddeler antiseptik veya dezenfektanlardır.

Bir antiseptik bakteriyi öldüren veya bekterinin gelişmesini engelleyen maddedir. Genel bir kural olarak antiseptikler cilt üzerinde emniyetle kullanılabilir. Dezenfektan , çoğu bakteriyi yok eder ve malzemelerin sanitasyonunda kullanılır. Pek çok kimyasal madde hem antiseptik hem de dezenfektan olarak sınıflandırılabilir.

Güçlü bir solüsyon dezenfektan olarak hafif bir solüsyon ise antiseptik olarak kullanılır. ( örneğin formalin: su ile karıştırılan formaldehyde, alkol ve quats.)

İyi Bir Dezanfektandan Beklenenler Şunlardır.

Hazırlanması kolay olmalıdır.

Etkisini çabuk göstermelidir.

Kokusuz olmalı

Aşındırıcı olmamalı

Ekonomik olmalı

Cildi tahriş etmemeli

Güzellik salonlarında yaygın olarak kullanılan kimyasallar şunlardır.

Dörtlü amonyum bileşiği (Quaternary ammonium compounds – quats) aletlerin sanitasyon için kullanılır.

Formaldehid: aletlerin sanitasyonu için kullanılır.

Alkol- kesici: aletlerin ve elektrotların sanitasyonu için kullanılır.

Hazır ticari ürüler:  yerleri, lavaboları ve tuvaletleri temizlemek için kullanılır.

Islak sanitasyon kabı, içine dezenfektan sıvısının doldurulduğu ve temizlenecek aletlerin tamamen daldırıldığı bir haznedir. Sıvının kirlenmesini engellemek için bir kapağı vardır. ıslak sanitasyon kaplar çeşitli boylarda ve biçimlerde temin edilebilir.

Aletler, dezenfektanlı sıvıdan çıkarıldıktan sonra temiz suda durulanmalı, temiz havlu ile kurulanmalı, kullanılana kadar kuru sanitasyon kabininde saklanmalıdır.

Dezenfektan sıvı ile dolu kaba aletlerinizi batırmadan önce şunları yapmalıyız

Fırça ve taraklardan saçları temizlenmeli

Aletleri sıcak su ve sabunla iyice yıkanmalı

Aletleri iyice durulanmalı

Kuru sanitasyon veya kabir sanitasyonu:

Hava geçirmez bir kabindir ve aktif bir fumigant içerir. Sanitasyondan geçen aletler kullanılana kadar bu kabinde temiz saklanabilir.

Fumigant hazırlama: bir yemek kaşığı dolusu (15 ml) boraks ve 1 yemek kaşığı dolusu 15 formalini su ile karıştırılmış formadehidi bir küçük tepsiye koyarak kabinin tabanına yerleştiriniz. Formaldehid buharı oluşacaktır. Kimyasalları etkileri azaldıkça yenileyiniz. Bu süre kabin ağının ne sıklıkta açılıp kapandığına bağlıdır. Formalin tablet halinde de bulunabilir. Üreticisinin kullanma talimatlarına uymalısınız.

Ultra – viyole ışınla elektirikli sanitasyon cihazı: tarak, fırça, cımbız, manikür aletleri ve her türlü araç gerecin kullanılana kadar temiz tutulmasında etkilidir.

Aletler en az 20 dk. Işın altında kalmalıdır. Tarak, fırça ve aletler ultra – viyole cihazında yerleştirilmeden önce sanitasyondan geçmeli, yağdan +arındırılmalıdır. Çünkü ışınlar yağlar tarafından emilir.

Kimyasal sanitasyon maddeleri ( dörtlü amonyum bileşikleri (quats)):

Kısa sürede etki gösteren kokusuz, renksiz, dayanıklı ve zehirlememelerinden dolayı tercih edilir. 1 lt bir kaşık konulur.

Kimyasal dezenfektanlarla sanitasyon yapımı aşamaları:

  • Aletleri sıcak su ve sabunla yıkamak
  • Sabun kalıntılarının tamamını temizlemek için sıcak su ile durulamak
  • Aletleri ıslak sanitasyon kabına daldırınız.
  • Aletleri sanitasyon kabından çıkarıp suda durulayınız ve temiz havlu ile kurulayınız
  • Temiz aletleri tek tek selofana sararak kullanana kadar sanitasyon kabininde veya ultra – viyole cihazında saklayınız.

Alkol ile sanitasyon yapımı:

Elektrot ve metal aletleri timzlemek için % 70 alkol veya % 99 isopropyl alkol kullanılır. % 70 alkol etil alkol demektir. % 99 isopropyl alkol % 70 etil alkol ile aynı kuvvettedir.

İnce kesici kenarları olan aletlerin en etkili temizliği yüzeyi  % 70 alkole batırılmış pamukla silinmesiyle yapılır. bu uygulama keskin kenarlarının körlenmesine engel olur.

Kullanımı:

Elektrotları emniyetli bir şekilde temizlemek için % 70 alkole batırılmış pamukla yüzeyleri nazikçe ovulur. Temizlenmiş malzemeleri kuru veya ultra – viyole sanitasyon cihazına yerleştirilir.

Sanitasyon kuralları:

Herseyce.com

Cihazlarının içindeki kimyasallar düzenli olarak değiştirilmelidir.

Elektrikli aletlerin yüzeylerini % 70 alkolle ısıtılmış pamukla silerek temizlenmelidir.

Tüm kaplar ve benzeri malzemeler bir diğer müşteri için kullanılmadan önce sanitasyondan geçmelidir.

Makyaj fırçaları düzenli olarak temizlenmeli ılık deterjanlı su içerisine metaller suya girmeyecek şekilde fırçalar yıkanmalı durulandıktan sonra peçete ile suyu alınmalı ve hafif eğik fırçalar bükülmeyecek şekilde yatırılmış olarak süzülmeye bırakılmalıdır.

Türkiye’de 15.02.2008 tarihinde 26788 sayılı resmi gazetede yayınlanmış olan T.C sağlık bakanlığı tarafından yayımlanmış Ayakta Teşhis ve Tedavi yapılan özel sağlık kuruluşları hakkında yönetmelik yürürlüktedir. Bu yönetmelik çerçevesinde güzellik salonlarının denetim ve ruhsat işlemleri belediyelerce yapılmaktadır.

 TEMİZLİK: Kirliliği meydana getiren etkenlerin ortadan kaldırılması işlemine temizlik denir.

Herseyce.com

Temizlik Türleri: Fiziksel temizlik: yüzeylerin toz, çöp, döküntü vb. görünen kirlerden arındırılmasıdır.

Kimyasal Temizlik: yüzeylerin temizlenmesi amacıyla çeşitli kimyasal maddelerin kullanılmasıdır.

Bakteriyolojik Temizlik: gözle görülmeyen, hastalık yapabilen çeşitli patojen (bakteriler, mantarlar ve virüsler) mikroorganizmaların yüzeylerden temizlenmesi, dezenfeksiyonlanmasıdır.

Osmolojik Temizlik: ortamda kokuya neden olan, görünen ve görünmeyen kirlerin giderilmesidir.

Entomolojik Temizlik: ortamda haşere olmaması için yapılan temizlik ve kontroldür.

1)zamana göre :İnşaat temizliği, günlük temizlik, periyodik temizlik

2) Yüzeye göre: Cam temizliği, metal temizliği, plastik yüzeylerin temizliği, ahşap yüzeylerin temizliği, fayans yüzey temizliği, boyalı yüzey temizliği

3)Kullanılan malzemeye göre: Kuru temizlik,ıslak temizlik, vakumla temizlik, spreyle temizlik, buharlı temizlik

 4) çalışma yöntemine göre : işçilik ücretlerinin belirlenmesinde ve işin daha kısa sürede tamamlanmasının gerektiği  temizliktir.

Gelenksel

Blok çalışma

Ekip çalışma

Temizleyici ürünler:

Su:

Sabun:

Sentetik Deterjanlar: temizlikte kullanılan temel kimyasal deterjandır

Asitler: asitler hem yararlı hem de en tehlikeli kimyasal maddeler arasında yer alır

Asetik asit: Bu amaçla sirkeden yararlıdır. Sirke hem koku giderir hem de bir miktar dezenfektandır.

Sitrik asit: Bu amaçla limon suyundan yararlanılır. Sirkenin özelliklerine sahiptir.

Oksalit asit: kristaller halindedir. Pas lekesinin giderilmesinde çok etkilidir. Ancak suyla temas ettikten sonra çıkan buhar için dikkatli olmak gerekir.

Alkaliler: kuvvetli yüzey sıvı temizleyicilerdir. Yağlı kirle kolayca birleşerek kiri çözmede oldukça etkilirdir.

Ağartıcılar: çamaşır yıkamada iki amaç vardır; temizleyicilerle kirlerin çıkarılması ve ağartma maddeleri ile lekelerin giderilmesi (beyazlatma)

Herseyce.com
  • Dezenfektanlar

Zararlı mikroorganimaların ortamdan uzaklaştırılması için kullanılır. Dezenfektanlar dezenfeksiyon amacıyla kullanılır. Başlıca dezenfeksiyon yöntemleri; ısıyla ( 65 C dakika veya 100C, 5 dak. Buhar ve su kullanılarak) temizlik yoluyla ve kimyasal maddelerle yapılır.

Dezenfektanların birçok çeşidi vardır

Hipoklorid: yemeklerin temas ettiği yüzeylerde kullanılan dezenfektanlardır. Pahalı değildir ve doğru konsantrasyonda kullanıldıklarında çok az tat ya da koku bırakır.

İyodofor: iyot ve deterjan kapsamaktadır ve organik materyaller tarafından pasif bırakılabilir. Sporlarla mücadelede hipokloritler kadar etkin değildir ve daha pahalıdır, az tat ya da koku bırakır.

Amonyum bileşikleri: (QAC’ler) bu tür dezenfektanlar bakterilere karşı hipokloritler ya da iyodofor dezenfektanlar kadar etkili değildir.

Amfoterik etkileyiciler: dezenfektanların, deterjan ve bakteri öldürücü özellikleri vardır. Toksit özellikleri düşüktür. Nispeten daha az aşındırır, tatsız ve kokusuz

Fenolik dezenfektanlar: organik maddeler tarafından kolay basittir. Yemekle temas ettirilmeyen yerlerde kullanılmaz.

Kostik temizleyici: zehirli özelliği vardır. Cisimleri yakar, keskin bir koku çıkarır. Yüzeyleri ve insan sağlığını (göz, solunum yolları, ciğerler) tehdit der. Bu neden tuz ruhu, pis su boru açıcıları vb. kullanımı sakıncalıdır. Fayansların yüzeyleri ağartılmasında kullanılır.

Güzellik Hizmetleri Salonları

  • Kuaför salonunun fiziki koşulları
  • Akan su bulunmalı 24 saat kullanabileceğin bir su deposunun bulunması
  • Ortam oda sıcaklığında olmalı
  • Aynalar masa üzerinde boydan boya olmadığı takdirde her tarama koltuğuna isabet eden ayna genişliği 65-70cm, ayna boyu 85-90 cm iki ayna arası boşluk 70-75 cm olmalıdır. Ayrıca ayna ile çalışma masası arısında dekore uygun ahşap veya mermerden yapılmış 5 cm eninde süpürgelik bulunmalıdır.
  • Çalışma masaları altında ayak koymak için yerden yükseltilmiş ayaklıkların bulunması gerekir.
  • Yeterli sayıda çekmece ve dolap bulunmalı
  • Saç yıkama yeri kuaför salonlarında, salonun uygun yerinde saç yıkama küveti olmalı
  • Bekleme salonunun bulunması
  • Aydınlatma çıplak ampullerle yapılmamalı
  • Radyo ve televizyon bulunmalı
  • Lavabonun bulunması gerekli
  • Sterilizasyonunu yeterli derecede olması
  • Havalandırma alanının ayarlanması

Cilt Bakımı Salonu Ve Vücut Bakımı Salonu

Fiziki Koşulları:

Güzellik salonu ortamı havadar, iyi aydınlatılmış ısısı 21-24 arasında bütün hijyen kurallarının titizlikle uygulandığı ve gelen misafirlerin galoş giydiği ortamlar olmalıdır.

Cilt bakımı ve epilasyon odaları mutlaka bekleme salonlarından ayrı olmalı.

Makyaj Odası

  1. FİZİKİ KOŞULLARI: Bir Sarı bir beyaz ışık şeklinde olmalı. Gün ışığı en doğru ışık olduğunu unutmamak gerekir
  2. Koltuklar deri kaplı, döner hareketli alçalıp yükseltilebilir özellikte olmalı
  3. Sıcakta makyaj malzemeleri bırakılmamalı
  4. Yeterli derecede dolap ve çekmece bulunmalı

Salon Temizliği:

Enfeksiyon iki yolla kişiden kişiye bulaşır.

  1. Doğrudan doğruya temas: enfeksiyonlu kişi ile ya o kişinin derisinde enfekte olmuş bölge ile temas etme ya da enfeksiyonlu kişi konuşurken öksürürken ve hapşırırken ağzından ve burnundan gelen damarcıkların solunum yoluyla içe çekilmesiyle oluşur.
  2. Dolaylı temas yoluyla: enfeksiyon, enfekte olmuş bir alet ile bulaşabilir. Aletin enfeksiyonlu olduğu fark edilmeyebilir ve salonlarda gerekli sağlık kuralları uygulanmadıkça büyük bir tehlike oluşturur. Enfeksiyonun bir kişiden bir nesneye geçmesi ile olur. Örneğin, enfekte olmuş bir havlu ya da kavanozdaki makyaj kremi enfeksiyonun ikinci bir kişiye geçmesine neden olur. Bu iki hiç karşılaşmamış ya da salona tamamen farklı zamanlarda gelmiş olabilir.